Ο άνθρωπος που νίκησε τον Χίτλερ με τα μαθηματικά

Ο Ουίνστον Τσώρτσιλ είπε, κάποτε, για τον Άλαν Τούρινγκ ότι ήταν ο άνθρωπος που είχε τη μεγαλύτερη συνεισφορά στη νίκη των Συμμαχικών δυνάμεων, στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Ακόμα κι έτσι, το όνομά του παραμένει σχετικά άγνωστο, στο ευρύ κοινό. Ποιος ήταν, λοιπόν, ο Βρετανός που κατάφερε να νικήσει τον Χίτλερ με τη δύναμη του μυαλού του;

Ο Άλαν Μάθισον Τούρινγκ γεννήθηκε στις 23 Ιουνίου 1912, στο Λονδίνο. Το 1934, την ίδια χρονιά που στη Γερμανία ο Χίτλερ αναλάμβανε τον πλήρη έλεγχο και μαζί τον τίτλο Führer und Reichskanzler, ο Τούρινγκ έπαιρνε το πτυχίο του στα μαθηματικά από το King’s College του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ.

Εκ των υστέρων, το παραπάνω αποδείχθηκε κάτι περισσότερο από μία απλή σύμπτωση. Το 1935, σε ηλικία μόλις 22 ετών, ο Τούρινγκ κέρδισε μία θέση συνεργάτη στο King’s College, χάρη στη διατριβή του, με την οποία απέδειξε το Κεντρικό Οριακό Θεώρημα. Το 1939 έλαβε διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο του Πρίνστον, εισάγοντας την έννοια του υπέρ-υπολογισμού. Το 1939, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο κήρυξαν πόλεμο κατά της Γερμανίας. Μόλις ο Τούρινγκ είχε ολοκληρώσει τις σπουδές του στο ανώτατο επίπεδο, ξεκίνησε ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος. Ήδη, ο νεαρός αλλά καταξιωμένος μαθηματικός, δούλευε γα τη βρετανική κυβέρνηση, στη Σχολή Κώδικα και Κρυπτογράφησης (τη σημερινή GCHQ), και από την πρώτη στιγμή του Πολέμου, μετατέθηκε στο Μπλέτσλεϊ Παρκ. , υπό καθεστώς άκρας μυστικότητας, μία ομάδα λαμπρών επιστημόνων και ειδικών στην αποκρυπτογράφηση δούλευε για να σπάσει τον περιβόητο κώδικα Enigma, της ναζιστικής Γερμανίας.

H Enigma ήταν μία μηχανή κρυπτογράφησης που χρησιμοποιούσαν οι Ναζί, για να κρυπτογραφούν τα μηνύματά τους, κατά τη διάρκεια του πολέμου. Αν και ήδη από το 1932, Πολωνοί κρυπτολόγοι είχαν καταφέρει να αποκρυπτογραφήσουν μηνύματα τα οποία στέλνονταν με τον κώδικα Enigma, στα χρόνια που ακολούθησαν μέχρι την έναρξη του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, οι Ναζί είχαν καταφέρει να αναπτύξουν τις μηχανές που είχαν στη διάθεσή τους, σε σημείο ώστε οι Σύμμαχοι να βρεθούν ξανά στο σκοτάδι. Όσα κορμιά και αν έπεφταν στα πεδία των μαχών, οι Συμμαχικές δυνάμεις δεν θα μπορούσαν να ελπίζουν σε τελική νίκη επί του Άξονα, αν δεν κατάφερναν με κάποιον τρόπο να αποκτήσουν το πάνω χέρι στο “παιχνίδι” της κατασκοπίας και των πληροφοριών. Σε αυτό, ακριβώς, το “παιχνίδι”, η συμβολή του Τούρινγκ και της ομάδας του έπαιξε καθοριστικό ρόλο. Περνώντας τις εντυπωσιακές γνώσεις του από τη θεωρία στην πράξη, ο Τούρινγκ, μέχρι τα μέσα του 1940, είχε καταφέρει, μαζί με τον συνάδελφό του Γκόρντον Γουέλτσμαν, να αναπτύξει μία ηλεκτρομηχανολογική μηχανή η οποία έμεινε γνωστή ως η “Βόμβα” (“The Bombe”), η οποία ήταν, ουσιαστικά, μία βελτιωμένη εκδοχή της πολωνικής Bomba. Χάρη στη μαθηματική διάνοια του Τούρινγκ και τη Βόμβα, από το 1940, οι Σύμμαχοι μπορούσαν να έχουν πρόσβαση σε σημαντικές πληροφορίες για τις κινήσεις της ναζιστικής αεροπορίας, επιτυγχάνοντας, έτσι, να σχεδιάσουν τους τρόπους αντίδρασής τους, να γλιτώσουν ζωές από εναέριους βομβαρδισμούς και να προστατέψουν στρατηγικούς στόχους με επιτυχία.

Ο Τούρινγκ, παράλληλα με το παραπάνω επίτευγμα, ανέλαβε ένα πιο δύσκολο εγχείρημα: να αποκρυπτογραφήσει τον ακόμα πιο πολύπλοκο “Ναυτικό Enigma” – τον κώδικα που χρησιμοποιούσαν οι Ναζί για τις ναυτικές επικοινωνίες τους. Μέχρι τότε, τα ναζιστικά υποβρύχια είχαν αποδειχθεί “αγκάθι” στο πλευρό των Συμμάχων. Σύντομα, ο Βρετανός μαθηματικός εφηύρε την τεχνική Banburismus, η οποία αργότερα θα ονομαζόταν Διαδοχική Ανάλυση, για να βοηθήσει στο σπάσιμο του ναυτικού κώδικα. Το έκανε, όπως είπε, “επειδή κανένας δεν έκανε κάτι για το θέμα, και μπορούσα να το έχω όλο για τον εαυτό μου”. Ο Τούρινγκ είχε αποκτήσει, ήδη, τη φήμη του “εκκεντρικού”, δουλεύοντας στο Μπλέτσλεϊ Παρκ, χάρη σε κάποιες περίεργες συνήθειές του. Για παράδειγμα, συνήθιζε, όπως περιγράφει ο Τζακ Γκουντ, ένας από τους κρυπταναλυτές που δούλευαν μαζί του, “να δένει με αλυσίδες την κούπα του στους σωλήνες, για να μην του την κλέψει κανείς”. Αυτή η εκκεντρικότητα του Τούρινγκ, πάντως, ίσως και να έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη νίκη των Συμμάχων επί της ναζιστικής Γερμανίας. Ακόμα και μετά τα παραπάνω εντυπωσιακά επιτεύγματα της ομάδας στο Μπλέτσλεϊ Παρκ, η δουλειά τους δεν είχε την υποστήριξη που ήταν απαραίτητη για να κάνει την κρίσιμη διαφορά στον Πόλεμο.

Στα τέλη του 1941, ο Άλαν Τούρινγκ, μαζί με τους Γκόρντον Γουέλτσμαν, Χιου Αλεξάντερ και Στιούαρτ Μίλνερ-Μπάρι, εξοργισμένοι από την έλλειψη βοήθειας, παρέκαμψαν την ιεραρχία, σπάζοντας στην πορεία όλους τους κανόνες, και έστειλαν μία επιστολή με αποδέκτη τον Βρετανό πρωθυπουργό, Ουίνστον Τσώρτσιλ. Με λίγα λόγια, με το γράμμα, στο οποίο ως πρώτος αποστολέας εμφανιζόταν ο Τούρινγκ, η μυστική ομάδα κρυπτογράφων του Μπλέτσεϊ Παρκ, έλεγε στον Τσώρτσιλ: αν θέλετε να κερδίσετε αυτόν τον πόλεμο, στείλτε μας βοήθεια. Όπως αποδείχθηκε αργότερα, το γράμμα ήταν ό,τι ακριβώς χρειαζόταν η ομάδα. Ο Τσώρτσιλ αντέδρασε θετικά, και όλα πήραν τον δρόμο τους.
Posted in Χωρίς κατηγορία

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Recent Posts
December 2015
M T W T F S S
« Nov   Jan »
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031  
Pages
Blog Stats
  • 252,610 hits

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 2,934 other followers

Follow ΖΗΣΕ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΟΥ on WordPress.com
in search of Physics

ένα project για τη διδασκαλία της Φυσικής στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Joy of mathematics

Live Your Maths

Ο άγνωστος χ

Live Your Maths

%d bloggers like this: